جمعه بیست و دوم شهریور 1387
یک انتقاد و عذرخواهی رئیس سابق ICA از جامعه ارتباطات ایران
به مناسبت برگزاری هفته دعوت یکی از مقالات آقای کریگ را ترجمه کردم
. انتقاد کوتاهی از این مقاله کردم و برای نویسنده آن فرستادم. نویسنده با روی گشاده این انتقاد را پذیرفته و قول داد تا در فرصت های بعدی آن را جبران کند. یاد بگیریم اخلاق برخورد با انتقاد را! بخوانید اصل ماجرا را:با تلاش دانشجویان رشته فرهنگ و ارتباطات دانشگاه امام صادق (ع)، نخستین دوره علمی پژوهشی پیرامون مبانی فرهنگ و ارتباطات با حضور اساتید و صاحب نظران برجسته مرداد ماه امسال در دانشگاه امام صادق (ع) برگزار شد. این دوره دستاوردهای نظری و پژوهشی بسیار مهم و ارزشمنی داشته است که در یک گزارش تفصیلی به آن خواهم پرداخت. اما الغرض این که برای یکی از جلسات هفته دعوت نیاز بود تا یکی از مقالات کریگ را ترجمه کنم.
عنوان این مقاله " Communication As a Field and Discipline" می باشد که در دائره المعارف بین المللی ارتباطات چاپ شده بود. در این مقاله پس از مقدمه کوتاهی پیرامون شکل گیری رشته ارتباطات، آموزش و پژوهش رشته ارتباطات در سطح جهانی مورد بررسی قرار گرفته بود و در نهایت انجمن های بین المللی ارتباطات مورد بررسی قرار گرفته بود. مقاله فوق ترجمه گردید و در اختیار شرکت کنندگان هفته دعوت قرار گرفت اما این مقاله فعلاً منتشر نشده است.
این مقاله مقاله ای بسیار مفید بود اما از منظر من ایرادی به آن وارد بود. در این مقاله که مدعی بود وضعیت رشته ارتباطات را در سطح جهانی مورد بررسی قرار می دهد، هیچ نامی از ایران برده نشده بود. این مسأله از یک جهت کم کاری ما را نشان می دهد اما در هر حال این انتقاد وارد است که چرا در جایی که نام کشورهای آفریقایی برده شده است، هیچ نامی از ایران آورده نشده است.
بنابراین در قسمتی از ترجمه مقاله انتقادی را به صورت زیر مطرح کردم:
متأسفانه نگارنده هیچ اشاره ای به وجود رشته ارتباطات در ایران نکرده است. هم اکنون چندین دانشگاه در ایران برنامه های آموزشی ارتباطات در سطوح و گرایشات مختلف را ارائه می دهند و نیز برنامه ها و طرح های پژوهشی گسترده ای نیز در این زمینه انجام می گیرد. ضمن این که عدم ذکر نام ایران از سویی می تواند سوگیرانه باشد، از سویدیگر این امر تلاش بسیار محققان، اساتید و نظریه پردازان داخلی را می طلبد که در معرفی وضعیت رشته ارتباطات در ایران در سطح بین المللی تلاش بیشتری نمایند.
در ادامه برای پیگیری انتقاد فوق دو کار را انجام دادم. نخست این که انتقاد فوق را برای آقای کریگ فرستادم. ابتدا تحلیلی از مقاله وی و بعد طرح انتقاد خودم. فرصتی برای بررسی و ترجمه دقیق و سلیس نبود، بنابراین بلافاصله پشت کامپیوتر عبارات زیر را تایپ کردم(بنابراین روشن است که ممکن است دارای غلط هایی باشد):
It is very useful for any students in the broad field of communication. Again the main question is:
"Is communication actually (despite its apparent fragmentation), or at least potentially, the object of a distinct intellectual discipline in its own right?"
Of course now Communication so distinctive because it is so general. This state is not suitable state for an academic field.
However, I want to criticize the article. I believe that thinking critically is some thing vital for any student.
Under one of the titles (I mean "Communication Research and Education Around the Globe") you have explored the status of the field in the globe. In regarding to some aspects, your survey is complete and include countries of The Americas, Europe and Russia, Africa and the Middle East and Asia and the Pacific. It is very good. But it is very surprising for me that there isn’t any name of Iran in this article. I refer to map and found that Iran is in the globe and in the middle east. Then refer to Iran universities and found that about 10 universities in Iran have the field. The history of the field in Some of them is near 50 years. So if the title is "Communication Research and Education" with emphasizing on the term of "globe" I should find the name of Iran in the Article.
You mention the name of Arab countries, India , Pakistan even some African countries but…!
However as I said, about 10 universities in Iran have the field. Some Iranian scholars like Mowlana, Yahya Kamalipour,Majid Tehranian,Mehdi semati in the US are relatively famous in communication. Iranian scholars contributes is local and international associations especially AIMCR. In Iran especially our university we work on some new and fundamental subjects like "philosophy of communication" and "Culture and communication" in addition to practical subjects and it is rare in the globe. There are so many research centers about communication and media in Iran and …. So I think that mentioning the name of Iran in the Article is not something inappropriate.
مدتی منتظر ماندم تا آقای کریگ جواب دهد. اما پاسخ به این انتقاد خیلی طولانی شد و مجبور شدم با موبایل آقای کریگ تماس بگیرم. ساعت 11 شب بود که زنگ زدم که در آمرکا می شد حدودهای عصر. بر عکس آن چیزی که فکر می کنید مکالمه تلفنی با آمریکا خیلی گران نمی شود. با خط ایرانسل می شود دقیقه ای 200 تومان. ضمناً این که شماره اکثر استادهای برجسته ارتباطات را در اینترنت پیدا کرده و با آن ها صحبت کنید. در واقع باید بگویم که صحبت با اساتید خارجی در این موارد راحت تر از اساتید ایرانی است. اولاً این که شماره آن ها خیلی راحت گیر می آید (برعکس استادهای ایرانی). ثانیاً وقتی به آن ها زنگ می زنی بازی در نمی آورند که جواب ندهند و با روی گشاده جواب شما را می دهند.
کریگ من را شناخت و گفت که این ایام خیلی سرم شلوغ است و به صورت شفاهی توضیحاتی داد و قول داد که به زودی طی ایمیلی توضیحاتی در این زمینه ارائه خواهد کرد. و در نهایت طی ایمیلی از نبود نام ایران در این مقاله عذر خواهی کرد و باقی قضایا که خودتان بخوانید:
I am truly embarrassed that it does not mention Iran at all! Your criticism is completely valid. The section on communication studies around the globe in my article summarizes the contents of a series of other articles in the International Encyclopedia of Communication. As editor for that encyclopedia area, I commissioned those articles based in part on suggestions I received from various other scholars. Unfortunately, as I mentioned in our phone call, I was completely unaware of university programs in Iran, and no one who I consulted suggested such an article. I am sorry for this oversight. As the online version of the Encyclopedia will be updated during the next few years, I will propose an article on Iran to be added, and will revise my overview article to include it. Now that I have been alerted to this problem, I see that Turkey, another important country with several university programs in communication, was also completely omitted. I wonder if there may also be some universities in the region of Central Asia that should be mentioned.
خوب کار دومی نیز انجام دادیم. در هفته دعوت یک سخنرانی ترتیب دادیم با این عنوان "رشته ارتباطات در ایران" که توسط دکتر محسنیان راد ارائه گردید. در این سخنرانی آقای دکترمحسنیان راد در این سخنرانی مهم و ارزشمند به بررسی ورود رشته ارتباطات به ایران و آسیب شناسی آن پرداختند. این سخنرانی نیز در حال ویرایش است و به زودی منتشر خواهد شد. بنابراین ما به لحاظ ایجابی نیز دستمان پر است. یعنی یک گزارش اولیه از وضعیت رشته ارتباطات در ایران دستمان هست.
